Historia Energiewende

Energiewende – geneza nazwy

W połowie lat 70-tych XX wieku przeciwnicy energii atomowej używali terminu „Energiewende” aby pokazać, że możliwe jest czerpanie energii ze źródeł alternatywnych.

Termin „Energiewende”, który na język polski tłumaczy się jako „transformacja energetyczna”, nie pojawił się z nikąd. Został on po raz pierwszy użyty 1980 r. w analizie opublikowanej przez Instytut Ekologii Stosowanej w Niemczech.

W tej przełomowej publikacji prawdopodobnie po raz pierwszy postawiono tezę, że wzrost gospodarczy nie musi iść w parze ze wzrostem zużycia energii. Jest to wątek, który w późniejszym czasie podejmowano w wielu publikacjach, takich jak Faktor 4 z 1998 r. Wcześniejsze publikacje, jak na przykład Granice Wzrostu (ang. Limits to Growth) z 1972 r., zawierały raczej przestrogi niż konkretne propozycje rozwiązań. Analiza Energiewende była jedną z pierwszych publikacji kreślących holistyczną wizję, w której centralną rolę odgrywa energia odnawialna i wydajność energetyczna. Energiewende opublikowano w 1982 r. w formie książkowej z podtytułem „Growth and Prosperity Without Oil and Uranium” [„Rozwój i dobrobyt bez ropy i uranu”].

W tym czasie Instytut Ekologii Stosowanej był bardzo młodą organizacją, czerpiącą fundusze nie tylko od organizacji środowiskowych (Przyjaciele Ziemi, ang. Friends of the Earth), ale także od organizacji protestanckiej, która zdecydowała się finansować badania. Do dzisiaj konserwatyści i aktywiści pozostają w Niemczech w ścisłych relacjach, co oznacza, że nie można z góry założyć, iż konserwatywni politycy w Niemczech będą występowali przeciwko energii odnawialnej, tak jak to ma miejsce w innych krajach. W rzeczywistości wielu prominentnych zwolenników OZE należy do partii Chrześcijańskich Demokratów (CDU), jak na przykład Peter Ahmels, który przez jedenaście lat stał na czele Niemieckiego Stowarzyszenia Energii Wiatrowej (BWE).

Innym dobrym przykładem jest Wolf von Fabeck - aktywista działający na rzecz rozwoju energii słonecznej, który w końcu lat 80-tych ubiegłego wieku współtworzył system taryf gwarantowanych w rodzinnym Aachen. Von Fabeck, miał za sobą karierę oficerską i został aktywistą środowiskowym ujrzawszy na własne oczy spustoszenie poczynione przez kwaśne deszcze wywołane emisjami z elektrowni węglowej. Zwolennikiem energii słonecznej został on, gdy uświadomił sobie jak bardzo elektrownie jądrowe podatne są na atak militarny. Pierwsze spotkania, jakie von Fabeck zorganizował w ramach promocji energii słonecznej miały miejsce w jego lokalnym kościele, którego pastor był, w tym początkowym okresie jego działalności, głównym jego współpracownikiem. Innym przykładem jest Franz Alt, autor „Der ökologische Jesus” [Ekologiczny Jezus]. Sporo nowoczesnych kościołów w Niemczech posiada dachy wyposażone w panele słoneczne.